Nivoi engleskog jezika · nivo C1

Akademski i apstraktni rečnik u engleskom (C1) — objašnjenje i vežbe

Akademski rečnik čine reči koje se ponavljaju u naučnim člancima, izveštajima, esejima i ozbiljnoj publicistici: argue, evidence, approach, assess, undermine, trend, hypothesis, significant. To nisu stručni termini jedne oblasti, već reči kojima se u svakoj oblasti iznose tvrdnje, opisuju podaci i vrednuju dokazi.

Na C1 nivou nije dovoljno prepoznati značenje — treba znati i sa kojim glagolom, predlogom i oblikom množine reč ide: conduct an experiment, consistent with, attributed to, criteria, hypotheses. Ova strana objašnjava najvažnije grupe akademskih reči i tipične greške srpskih govornika.

Vežbaj akademski rečnik →

Glagoli kojima se iznose tvrdnje i nalazi

Akademski tekst stalno izveštava šta neko tvrdi ili šta podaci pokazuju. Argue that znači „tvrditi, zastupati stav“, claim „tvrditi (često bez dokaza)“, acknowledge „priznati, uvažiti (ograničenje)“, deny „poreći“, endorse „javno podržati“. Nalazi studije se uvode glagolima suggest, indicate i demonstrate: The study suggests that regular exercise reduces stress. Inform i tell traže lični objekat (informs us that), pa ne mogu direktno da uvedu nalaz. Izbor glagola nije neutralan: claim pokazuje rezervu pisca, a demonstrate da tvrdnju smatra dokazanom. Za ocenu dokaza služe refute (opovrgnuti), verify (proveriti tačnost) i replicate (ponoviti eksperiment sa istim rezultatom).

Brojive, nebrojive i posebne množine

Evidence, research i information su u standardnom engleskom nebrojive imenice: nema an evidence ni evidences, već a piece of evidence, a lot of evidence. Data se u akademskom stilu često slaže sa množinom (The data show…), ali oblik datas ne postoji. Reči grčkog i latinskog porekla imaju posebne množine: phenomenon → phenomena, criterion → criteria, hypothesis → hypotheses, analysis → analyses, thesis → theses. Greške kao criterias ili a phenomena česte su i u tekstovima naprednih govornika. Mnoge imenice imaju i ustaljen predlog koji se ne prevodi doslovno sa srpskog: an approach to, a rise in, a lack of, an impact on, access to, a correlation between X and Y.

Kolokacije i opis trendova

Akademske reči dolaze u čvrstim kombinacijama: conduct research ili a survey, draw a conclusion, draw a distinction, pose a threat, place emphasis on, cast doubt on, obtain consent, reach a consensus, test ili reject a hypothesis. Kaže se do ili conduct research, a ne make research. Za opis brojki i grafikona koriste se glagoli soar (naglo porasti), plummet (naglo pasti), fluctuate (kolebati se), plateau (ustaliti se posle rasta), peak (dostići vrhunac) i stabilise, kao i izraz a clear upward trend. Pridevi substantial, considerable i significant znače „znatan“, a marginal i negligible „neznatan, zanemarljiv“; statistically significant je poseban statistički termin.

Reči koje se lako zamene

Mnoge akademske reči imaju slične parnjake. Undermine je „potkopati“ (undermine trust), a underline „podvući“. Consist of ide od celine ka delovima (The committee consists of twelve members), a constitute od delova ka celini (Women constitute more than half of the staff). Attribute X to Y znači „pripisati uzrok“, a contribute to „doprineti“. Assess je „proceniti“, a access „pristupiti“. Prior to je formalno „pre“, a subsequent „kasniji“. Anecdotal evidence potiče iz ličnih priča, a empirical evidence iz posmatranja i eksperimenta. Account for znači „objasniti“, dok explain stoji bez predloga — explain for nije moguće.

Primeri

Scientists conducted an experiment to test whether the new material could survive extreme heat.

Naučnici su sproveli eksperiment da bi proverili da li novi materijal izdržava ekstremnu toplotu.

There is not enough evidence to prove that the treatment works.

Nema dovoljno dokaza da lečenje deluje.

Repeated budget cuts have seriously undermined the quality of public services.

Uzastopna smanjenja budžeta ozbiljno su potkopala kvalitet javnih usluga.

The success of the project can be attributed to careful planning.

Uspeh projekta može se pripisati pažljivom planiranju.

Our findings are consistent with earlier research on the topic.

Naši nalazi su u skladu sa ranijim istraživanjima o toj temi.

Unemployment peaked in 2020 and has been falling steadily since then.

Nezaposlenost je dostigla vrhunac 2020. i od tada stalno opada.

Najčešće greške

Zašto vežbati akademski rečnik na Spremku

Rečnik se vežba u rečenicama iz istraživanja, izveštaja i eseja, a ne kao lista prevoda. Svako objašnjenje na srpskom razdvaja tačnu reč od sličnih zamki (undermine i underline, consist i constitute) i navodi kolokaciju koju treba zapamtiti. Pitanja su kalibrisana za C1 i korisna za fakultet i posao — besplatno i bez registracije.

Pokreni vežbu Test nivoa C1 Proveri svoj nivo

Česta pitanja

Da li se kaže evidences i informations?

U standardnom engleskom ne. Evidence, information i research su nebrojive imenice: a lot of evidence, a piece of information, much research. Kada misliš na više pojedinačnih istraživanja, koristi studies.

Da li je data jednina ili množina?

U akademskom stilu data se često slaže sa množinom (The data show…), a u opštem jeziku se koristi i kao nebrojiva imenica (The data is…). Oblik datas, međutim, ne postoji.

Koje glagole koristiti za opis grafikona?

Za nagli rast soar ili surge, za nagli pad plummet, za kolebanje fluctuate, za vrhunac peak, a za ustaljivanje plateau ili stabilise. Uz imenicu trend idu pridevi upward i downward.