Položaj i obale
Na zapadu Južnu Ameriku zapljuskuje Tihi okean, na istoku Atlantski, a na severu Karipsko more. Ekvator prolazi kroz sever kontinenta — kroz Ekvador, Kolumbiju i Brazil — pa je najveći deo Južne Amerike na južnoj, a ceo kontinent na zapadnoj polulopti. Kroz Brazil prolaze i ekvator i južni povratnik. Država Ekvador dobila je ime po ekvatoru. Obale su slabo razuđene, a najveće ostrvo je Ognjena zemlja, koju od kopna odvaja Magelanov moreuz; krajnji jug je rt Horn, a Drejkov prolaz odvaja kontinent od Antarktika. Brazil je najveća država i zauzima gotovo polovinu kontinenta. Čile je dug i uzan, između Anda i Tihog okeana; Bolivija i Paragvaj nemaju izlaz na more, a Kolumbija izlazi i na Tihi okean i na Karipsko more.
Reljef i vode
Ande se pružaju duž cele zapadne obale, od Karipskog mora do Ognjene zemlje, i smatraju se najdužim planinskim vencem na kopnu. To su mlade nabrane planine: okeanska ploča se podvlači pod Južnoameričku, pa su česti zemljotresi i vulkani i Ande pripadaju Vatrenom pojasu Pacifika. Najviši vrh Anda je Akonkagva, u Argentini. Od zapada ka istoku smenjuju se Ande, prostrana Amazonska nizija i stara Brazilska visija; Gvajanska visija je severno od Amazonske nizije. Pampa je ravna travnata nizija u Argentini, a Atakama na severu Čilea jedna je od najsušnijih pustinja sveta — hladna Peruanska struja i Ande sprečavaju kišu. Amazon izvire u Andima, teče ka istoku i uliva se u Atlantski okean; ima najveći protok i najveći sliv na svetu. Parana i Urugvaj grade estuar La Plata, Orinoko teče kroz Venecuelu, a jezero Titikaka leži visoko u Andima, na granici Perua i Bolivije. Anđeo slap u Venecueli smatra se najvišim vodopadom na svetu.
Klima i živi svet
Amazonska nizija ima ekvatorijalnu klimu: toplo je i vlažno cele godine, a pokriva je najveća tropska kišna šuma na svetu. Severno i južno od prašume kiše padaju samo u delu godine, pa se razvija savana. U Andima se sa visinom smenjuju prašuma, planinske šume, travnate površine, sneg i led. Hladna Peruanska (Humboltova) struja bogata je planktonom, pa uz obalu Perua ima mnogo ribe. U prašumi živi jaguar, a u Andima lama, koja prenosi teret i daje vunu. Prašuma vezuje ogromne količine ugljen-dioksida i dom je velikom broju vrsta; krči se radi pašnjaka, njiva, puteva, rudnika i drveta, pa nestaju staništa, tlo gubi plodnost, a globalno zagrevanje se pojačava. Na južnoj polulopti godišnja doba su obrnuta, pa je u Buenos Ajresu leto od decembra do februara.
Stanovništvo, gradovi i privreda
Prvi stanovnici bili su indijanski narodi; Inke su vladale velikim delom Anda sa središtem u Kusku. Najveći deo kontinenta kolonizovali su Španci, a Brazil Portugalci, pa se u Brazilu govori portugalski, a u većini ostalih država španski — zato je Južna Amerika deo Latinske Amerike. Mešanjem Evropljana i Indijanaca nastali su mestici. Na plantaže šećerne trske u Brazilu prisilno su dovođeni ljudi iz Afrike. Najgušće su naseljene obale, posebno atlantska, a unutrašnjost Amazonije je retko naseljena. Većina stanovnika živi u gradovima; brzo doseljavanje sa sela stvara naselja bez plana, u Brazilu zvana favele. Glavni grad Brazila je Brazilija, planski sagrađena i prestonica od 1960; ranije je to bio Rio de Žaneiro, a Sao Paulo je najvažnije industrijsko središte. Glavni grad Argentine je Buenos Ajres, Čilea Santjago, Perua Lima, a Venecuele Karakas. Čile je poznat po bakru, Venecuela po nafti, Argentina po govedini i pšenici iz Pampe, Kolumbija po kafi; mnoge države oslanjaju se na izvoz sirovina.