Knez Miloš i hatišerifi
Godine 1817. skupština je Miloša proglasila za vrhovnog kneza. Iste godine Karađorđe, vođa Prvog ustanka, tajno se vratio u Srbiju i ubijen je po Miloševom nalogu; time je počelo dugotrajno suparništvo porodica Obrenović i Karađorđević. Miloševa supruga bila je kneginja Ljubica, a njihov sin kasniji knez Mihailo. Miloš je za sedište izabrao Kragujevac, jer je u Beogradu bila turska posada. Posle 1815. izbegavao je rat i pregovarao sa Portom, a Rusija je u ugovorima sa Osmanskim carstvom (Akermanska konvencija 1826, Jedrenski mir 1829) obavezala Portu da Srbiji prizna prava. Hatišerif je svečana povelja sultana. Hatišerifom iz 1830. Srbija je postala autonomna kneževina, a Miloš je dobio nasledno knežinsko dostojanstvo; feudalni odnosi su ukinuti i seljaci su postali vlasnici zemlje koju obrađuju. Srbija je i dalje plaćala godišnji danak sultanu, a turske posade ostale su u gradovima-tvrđavama. Hatišerifom iz 1833. Srbiji je pripojeno šest nahija.
Sretenjski ustav, Turski ustav i ustavobranitelji
Knez Miloš je vladao samovoljno: sam je postavljao i smenjivao starešine, određivao poreze i bavio se trgovinom. Posle Miletine bune pristao je na ustav. Sretenjski ustav, prvi ustav Srbije, donet je 1835. na skupštini u Kragujevcu, na praznik Sretenje (2. februar po julijanskom kalendaru, tada 14. februar po gregorijanskom). Tekst je sastavio Dimitrije Davidović. Ustav je vlast podelio između kneza, Državnog sovjeta i Narodne skupštine i odredio da rob postaje slobodan čim stupi na tlo Srbije. Rusija, Austrija i Porta su mu se protivile, pa ga je Miloš posle nekoliko nedelja obustavio. Godine 1838. sultan je izdao Turski ustav, koji je ojačao Sovjet nauštrb kneza, a Narodnu skupštinu nije predviđao. Ustavobranitelji, među kojima su bili Toma Vučić Perišić, Avram Petronijević i Ilija Garašanin, pozivali su se na taj ustav protiv kneževe samovolje. Miloš nije hteo da vlada ograničeno i 1839. se odrekao prestola. Prvi put je zatim vladao njegov sin Mihailo (1839–1842); prestonica je 1841. preneta u Beograd, a 1842. ustavobranitelji su podigli bunu, pa je Mihailo zbačen i napustio je Srbiju.
Knez Aleksandar Karađorđević i ustanove
Ustavobranitelji su 1842. za kneza izabrali Aleksandra Karađorđevića, sina vožda Karađorđa, koji je vladao do 1858. To razdoblje naziva se vlada ustavobranitelja, jer su državu stvarno vodili oni, okupljeni u Sovjetu. Godine 1844. Ilija Garašanin, tada ministar unutrašnjih dela, napisao je „Načertanije“, tajni program spoljne politike Kneževine Srbije. Iste godine donet je Građanski zakonik, koji je sastavio Jovan Hadžić po uzoru na austrijski i koji je uređivao imovinu, porodicu i nasleđivanje. Autonomnoj državi bili su potrebni činovnici, sudije i učitelji, pa je otvarala gimnazije i slala mlade na školovanje u inostranstvo; mnogi školovani ljudi bili su prečani, Srbi iz Habzburške monarhije. U Kragujevcu je 1838. osnovan Licej, preteča Beogradskog univerziteta, 1841. Društvo srpske slovesnosti, preteča Akademije nauka, a 1844. u Beogradu Narodni muzej, na predlog Jovana Sterije Popovića. Svetoandrejska skupština 1858. smenila je kneza Aleksandra i na presto vratila kneza Miloša.
Vuk Karadžić i život u Kneževini
Pre Vuka Stefanovića Karadžića obrazovani Srbi pisali su slavenosrpskim jezikom, koji narod nije dobro razumeo. Vuk je narodni jezik učinio književnim, a ćirilicu sveo na 30 slova, po jedno za svaki glas, po načelu „Piši kao što govoriš“. „Srpski rječnik“ objavio je 1818. u Beču. Reformi su se protivili crkva i deo učenih ljudi, a pobeda reforme vezuje se za 1847. godinu, kada su na narodnom jeziku izašli Vukov prevod „Novog zavjeta“, Daničićev „Rat za srpski jezik i pravopis“, pesme Branka Radičevića i „Gorski vijenac“; u Srbiji je Vukov pravopis zvanično prihvaćen 1868. Vuk je sakupljao i narodne pesme, pripovetke i poslovice. Većina stanovnika živela je na selu od zemljoradnje i stočarstva, a najvažniji izvozni proizvod bile su svinje. Na selu su postojale zadruge, zajednice više srodnih porodica sa zajedničkom imovinom, kojima je upravljao domaćin; tokom XIX veka počele su da se dele na manja domaćinstva. U varošima su živele zanatlije i trgovci, a Beograd je sredinom veka još imao orijentalni izgled i tursku posadu u tvrđavi. Industrija se razvijala sporo, jer su nedostajali novac, putevi i stručnjaci.